Warmtepompprijzen (knuppel in het hoenderhok)

Ik ben adviseur, geen handelaar. Dat heb ik de afgelopen jaren verschillende malen hardhandig ondervonden. Verkoop een LED-lamp en hij gaat stuk en als je dan servicegericht bent kan je een uur heen en weer om hem om te ruilen. Handel…het is niet mijn ding, ik loop er compleet op leeg.

Mono-block Warmtepomp

Nu ben ik wel regelmatig op het web te vinden om prijzen op te zoeken voor adviezen en klanten wijzen me geregeld op scherpe aanbiedingen. Zo kwam ik een aantal jaar geleden goedkope mono-block warmtepompen tegen. De monoblock is volgens mij een beetje de heilige graal van de energietransitie omdat het apparaat buiten staat en alleen stroom en aan- en afvoerwaterleidingen naar buiten hoeven. Geen gedoe met koudemiddel leidingen waar dure STEK-gecertificeerde installateurs voor nodig zijn.

Handel en de Bouw

Er is niks mis met dit apparaat, grote leveranciers verkopen ook Mono-blocks en het innerlijk van de Warmtepomp bestaat uit dezelfde compressor die de Chique A-labels ook gebruiken. Alleen de aansturingselektronica is wat spartaans en het blik is geen topkwaliteit. Ik ben momenteel aan het uitzoeken wat de kosten zijn om dit te upgraden met een mooie paint-job en de verdamper te laten coaten zodat deze niet meer corrodeert in ons zilte landje.  Dat doe ik omdat ik vind dat warmtepompen VEEL TE DUUR zijn. Van de week zag ik prijzen in de krant van iemand die zijn warmtepomp uit Spanje liet komen en daarvoor veel minder dan de helft betaalde van wat er in Nederland voor exact hetzelfde apparaat gevraagd wordt. Een Nederlandse warmtepompofferte begint zomaar bij €8000 en hobbelt vrolijk door naar de €20.000 voor de wat grotere systemen. De bouw helpt het frame dat het meer dan een halve tot een hele ton kost om een woning vangaslos te krijgen in stand te houden. Het geld klotst immers weer tegen de plinten in Nederland.

Onderhoud

De handel zal roepen dat er service en onderhoud en garantie en weet ik wat allemaal geboden wordt maar laten we eerlijk wezen : hoeveel onderhoud heeft u de afgelopen halve eeuw aan uw koelkast gehad? Nul? Nou, de monoblock is dus een koelkast zonder deur. Verwacht onderhoud : Nul.

Subsidie

Oorzaak van de hoge prijzen is de ellendige subsidie. Ik heb het al vaak gezegd en ik zeg het nog een keer : subsidies verstoren de markt. In Nederland krijg je zomaar €2000 euro cadeau van de overheid als je je laat verleiden een warmtepomp te kopen. Die €2000 zijn linea recta door de handel in de prijs verwerkt. Ik vind het echt eeuwig zonde van ons dure belastinggeld. Ik zou, als ik toch handelaar zou worden, je een warmtepomp kunnen verkopen waarop je nog geld op toe krijgt. Dat kan nooit de bedoeling zijn van de energietransitie…..

Waarschuwing

Het sleutelen aan verwarming en elektra is iets wat je niet lichtzinnig moet doen, en ook het weghalen van het gas moet met zorg gebeuren. Maar dat gezegd hebbende : de handige klusser met een goed kierdicht gemaakte woning zou zomaar voor een habbekrats #vangaslos kunnen.

OK….. ik ga nu  mijn nooit gerealiseerde businessplan voor de mono-blocks delen:

Transportkosten vanuit Duitsland naar je voordeur : €75

Happy hunting!

Lars

Als je dit artikel interessant en/of nuttig vond mag ik je dan wat vragen?

Wat kost een nieuwbouw projectwoning zonder gasaansluiting?

Ik krijg die vraag nu meerdere keren per week en het wordt tijd dat ik er iets van vind. De bouwprojecten klotsen tegen de plinten en kopers staan in de rij maar sinds Zeerijp en helemaal sinds Wiebes’ opmerkelijke verklaring vlak voor Pasen is het bal! Want het koopcontract is getekend, de inkt netjes droog als het gaat knagen….”Zou ons nieuwe huis niet ook zonder CV-ketel kunnen?”.

Een voorzichtig belletje naar de “kopersbegeleider”* (lees klantafpoeierportier) leert dat dit volstrekt kansloos is want… ik geef even een lijstje redenen:

  • de CV-ketels zijn al besteld
  • er zijn afspraken gemaakt over het aantal gasaansluitingen
  • alle garanties vervallen op het volledige warmwatersysteem
  • nee dat kan niet
  • U kunt dat helemaal niet betalen
  • de EPC waarde van de woning verandert en dan vervalt de bouwvergunning
  • De boiler zakt door de vloer

Op de vraag in welke fase er dan WEL invloed op het verwarmingssysteem uitgeoefend had kunnen worden komt nooit een antwoord.

Ik ben al voor een paar klanten aan het werk geweest om te kijken wat er te redden valt bij deze projectontwikkelaars. Op zich is het huidige bouwbesluit helemaal niet verkeerd met z’n EPC van 0,4 (zeg maar een isolatiewaarde 4,5 en kierdichtheid van 0,4). Alleen gebruiken de stenenstapelaars van Nederland het liefst spullen die ze al 100 jaar gebruiken, want dat is wat ze kennen. Dus  mechanische afzuiging op zolder (MV-box), ventilatieroosters boven de kozijnen en HR++ glas. In een hoekje op zolder wordt de CV weggefrot naast de MV box en het expansievat.

Ik heb nu een geval waar de ontwikkelaar WEL meedenkt, en een rekening van €26.000 neerlegt bij de klant om de woningkoper te motiveren van het gas af te gaan. Dat leek me vrij fors en ik heb eens een lijstje gemaakt van de kosten die ik redelijkerwijs zou willen maken om van bouwbesluit naar vangaslos-plus-op-de-meter te komen. Dat zou wat mij betreft het minimale ambitieniveau van nieuwbouw moeten zijn:

QV10 verbeteren
De eerste regel zal veel mensen niks zeggen maar het is de kwaliteitseis die de overheid aan de kierdichtheid stelt. Minimaal 0,4. Er is geen traditionele bouwer die dat kan halen en er is niemand die er naar vraagt bij oplevering. Maar het is een van de grootste comfortindicatoren : hoe lager hoe beter. Ik adviseer een specialistisch bedrijf in te huren die op professionele en duurzame (als in lang houdbaar) kierdichting aanbrengt in de ruwbouwfase. Ik doe dus eigenlijk het werk wat de aannemer uit zichzelf al zou moeten doen maar niet beheerst. Het kost me een lieve duit maar het voorkomt de komende 100 jaar geluid van buiten, tocht, warmtelekken en dergelijke. Triest, maar noodzakelijke meerkosten om zeker te weten dat het project slaagt.

Kozijnen en glas
Hier gaan we investeren. Weg met die warmteverliesroosters en dat kostbare “maar net niet goed genoeg” glas. We gaan voor extra isolerende kozijnen met triple glas in de warme ruimtes (woonkamer, keuken en badkamer). Ik reserveer daar 2,5k voor het meerwerk.

Ventilatie
Ventileren doen we met een kwalitatief hoogwaardig systeem, een goeie WTW en goede kanalen. Ik reken een zeer genereuze 5k voor meerwerk.

Gasaansluiting
Die vervalt natuurlijk, pure winst, cash in da pocket. Bovendien bespaar je €150 per jaar aan vastrecht en ketelonderhoud. Dat is na 15 jaar ook weer €2000 euro cadeau. De verwijderingsbijdrage van €250 (tot wel €600) om straks weer van die verrekte gasmeter af te komen hoef je ook niet te betalen!

CV/Warmtepompwissel
Dan waar het allemaal om begon. De CV-ketel er uit, en een dure warmtepomp op het garagedak. De overheid geeft nog €2000 subsidie op de warmtepomp toe.

EPC Schaam-PV er af, dakvol met mooie PV
De EPC rekentovenaar van de projectontwikkelaar kwam uit op precies 3 zonnepanelen voor de woning om de woning energetisch rond te rekenen. We vragen beleefd om die schaampaneeltjes NIET te plaatsen zodat we het hele dakvlak netjes vol kunnen leggen met een mooi zonnepanelensysteem. Ik heb het hier even niet over een indaksysteem waardoor we de dakpannen af kunnen bestellen, daar raakt de inkoper teveel van in de war.

Ik kom op zo’n kleine €17.500 euro directe kosten om de woning succesvol van een warmtepomp te voorzien. Om de woning energieneutraal en te maken komt daar nog €5600 bij voor de zonnepanelen, maar dat kan je zo gek maken als je wilt. De drie schaampaneeltjes van de ontwikkelaar kan je ook houden maar ik adviseer om gelijk je hele dak vol te leggen met een echt goed systeem. De vraag is hier wel een beetje of je deze kosten wel of niet moet toerekenen aan het warmtepomp-project. Ik neem ze maar even mee voor de rest van het verhaal.

Deze twee zal je extra moeten financieren maar dat kan gelukkig heel makkelijk bij de meeste banken. Vervolgens zijn er natuurlijk de echte besparingen. Ik heb overal consumentenprijzen en ruime marges genomen, de projectontwikkelaar wordt daar beslist beter van.

Het kost je netto €10 per maand gedurende 15 jaar. Met je pensioen is de woning dan #vangaslos, lekker warm en zonder energierekening. Maar dat is niet in het belang van de projectontwikkelaar die in 2018 nog effe snel z’n oude truc wilde doen. Helaas.

En als de ontwikkelaars van Nederland nu eens eerlijk zouden zijn en het ontwerp al #vangaslos zouden maken dan kan e.e.a. natuurlijk gewoon voor €17,5k of minder. Daarbij komt nog dat ik in mijn berekeningen helemaal niet gekeken heb naar de ontwikkelingen van de energieprijzen : gas zal snel duurder worden (vooral door de energie/C02-belasting) en stroom goedkoper.

€17.500….
Dat is een hoop geld maar het huis dat je er voor terugkrijgt is een stuk comfortabeler omdat je op koude winderige najaarsdagen niet de tochtroosters dicht moet doen omdat die tocht niet fijn is. Ook krijg je gratis een zomernachtkoeling die je huis gratis afkoelt terwijl jij ligt te slapen. En je kan de bank voor het raam zetten in plaats van een meter er vandaan dus de effectieve binnenruimte is groter….

En op €250.000 tot €350.000 is het nou ook weer niet een bedrag wat het bij voorbaat onhaalbaar maakt. Er zijn mensen die zo €15.000 aan de keuken en aan de badkamer uitgeven…. Ik kan me niet voorstellen dat dat een investering is die onoverkomelijk is, helemaal niet met de subsidies en financieringsopties die er tegenwoordig zijn en het vooruitzicht van een geen energierekening meer.

De economie
Het mag ook wel even gezegd worden hier. Door netto een tientje per maand uit te geven gaat er geen cent meer naar de NAM en de steenkolencrematoria. Elke cent wordt in Nederland besteed en blijft ook in Nederland. Opgeteld gaat dat om miljarden en miljarden euro’s die in de economie blijven in plaats van dat het geld wegvloeit naar de geen belasting betalende aandeelhouders van Shell in het het buitenland (bedankt Mark). Het effect daarvan zal positief dramatisch zijn. Wij woningkopende Nederlanders kunnen de fossiele economie op de knieën krijgen!

Ik wens alle nieuwbouwers van NL veel sterkte toe met het bellen met de klantbegeleiders de komende maanden!

Lars

* er zijn gelukkig ook projectontwikkelaars die het wél goed doen. Hun klanten kom ik nooit tegen in mijn adviespraktijk, die krijgen een lekker warm, duurzaam All-Electric huis, met een strik er om heen. Chapeau!

Als je dit interessant vond, mag ik je dan iets vragen?

De Hardenberger Blauwe Doos A.K.A. Reduxion Ecoliner

Op 13 maart heeft Reduxion een open dag gehouden waar veel mensen op af kwamen. Ik was zelf helaas verhinderd maar er zijn inmiddels ooggetuigenverslagen (link onderaan)  van het afbranden van de Ecoliner waaruit blijkt dat ik gewoon gelijk had, er wordt in de review zelfs gesproken van “misleiding”. Dus ik plaats het oorspronkelijke blog, een beetje gekuist, dat wel, terug.

============================================

(Voor al mijn duurzaamheidsvrienden die elke dag met de poten in de modder keihard werken aan ECHTE #vangaslos oplossingen en ook platgebeld worden over “is dit wat“? Spoiler alert : NEE, meetgegevens helemaal onderaan : COP1)

Omdat kranten klakkeloos verhalen publiceren over simpele oplossingen die wel even de CV-ketels uit onze woningen gaan verdrijven heb ik de handschoen moeten oppakken om HUN check werk te doen. CV-ketels vervangen is super moeilijk, hou alsjeblief op met mensen zand in de ogen te strooien!

Ik heb mijn vak gemaakt van “Everything Sustainable” en moet in die hoedanigheid inschatten wat bestaande en nieuw technieken en technologieën kunnen betekenen voor mijn klanten. Ik verkoop geen spullen, ik leef van onafhankelijk advies.

De afgelopen week werd ik werkelijk overspoeld met vragen van mensen over de Reduxion Ecoliner A.K.A. “De Hardenbergse Blauwe Doos”.

Onder andere De Stentor en het Algemeen Dagblad rapporteerden er over.

Achtergrond
We zullen met z’n allen binnenkort stoppen met Gronings gas verbranden in onze CV ketels. Sommigen willen dat graag omdat CO2-uitstoot de aarde onverantwoord opwarmt, anderen wijzen er op dat het gas binnenkort gewoon op is als we het huidige winningstempo aanhouden. Weer anderen vinden het problematisch dat door onnodige sfeerhaarden mensen in Zeerijp uit hun bed schudden. Wat de reden ook is, het lijkt duidelijk dat het hoofdstuk “Slochteren” binnenkort afgesloten gaat worden.

Verdienmodel
De 7 miljoen CV-ketels die vervangen moeten worden  zijn natuurlijk een geweldige business-kans. Afhankelijk van welke school je aanhangt wil je het energieverbruik van woningen eerst sterk terugdringen voor je de CV vervangt (ik) of zoek je naar een manier om voor zo weinig mogelijk geld mensen van hun CV-ketel af te helpen terwijl je er zelf zo veel mogelijk aan overhoudt.

Over huizen verwarmen
Na drie jaar keukentafelgesprekken, infraroodscans en grondige analyses van woningen, van monumenten uit 1890 tot nieuwbouwplannen, weet ik wel zo ongeveer waar de energie in een woning verdwijnt. Hoe slechter geïsoleerd en hoe meer kieren hoe meer energie er nodig is om het comfortabel te houden. Ik maak voor mijn klanten daarom plannen die ze in stappen naar een veel lager energieverbruik brengen. Het wooncomfort gaat met sprongen omhoog (tocht weg en koudeval verdwijnt) waardoor mensen verdere stappen gaan zetten. Dit vergt goed luisteren, kijken, analyseren, opschrijven en naast de klant gaan staan. Maar je huis comfortabel maken en tegelijk de planeet redden staat niet erg hoog op het verlanglijstje van veel mensen, die willen hun bushokje gewoon zo goedkoop mogelijk volblazen met hitte.

Reduxion Ecoliner Blauwe Doos
Reduxion Ecoliner Blauwe Doos

Enter the Reduxion Ecoliner
Als je niks aan je huis wilt doen heb je water van 70 graden nodig om de WC warm te krijgen met het radiatortje van 30×40 cm en het open raampje. In Hardenberg hebben ze daarom het ei van Columbus uitgevonden: de Hardenberger Blauwe Doos. Er zit een patent (geldig in Nederland only)  op en er is op hun website geen technische informatie beschikbaar over het apparaat. Maar als we de uitvinder mogen geloven staan investeerders in de rij en gezien de interesse zal het wel storm lopen met bestellingen. Ik heb informatie opgevraagd maar nog niet gekregen:

======================
Beste meneer Schottman,

Ik heb een onafhankelijk duurzaamheidsadviesbureau en oriënteer mij voortdurend op nieuwe ontwikkelingen in de mark voor mijn klanten.

Ik krijg nu uit mijn netwerk heel veel vragen over uw Ecoliner oplossing.

Uit de Nederlandse patentdocumentatie begrijp ik dat het om een soort tweetrapswarmtepomp gaat. Ik probeer achter de werking van het apparaat te komen maar ik vind bijzonder weinig documentatie. Ik hoef niet perse te weten wat het apparaat doet (zou het wel graag weten), maar ben vooral geïnteresseerd in de energiekenmerken :
– wat zijn de elektrische aansluitwaardes,

– wat is de (systeem en seizoens) COP,
– Hoeveel kW thermisch vermogen levert de pomp bij 60 graden?
– waar haalt de warmtepomp de laagwaardige warmte vandaan
– waarom juist zonnepanelen als bron van energie?

Ik volg uw uitvinding met belangstelling en hoop snel de systeemdocumetatie op uw website te mogen vinden!

Met energieke groet,

Lars Boelen

====================

Ik kreeg nog geen antwoord op deze basale vragen, maar er zijn al wel de nodige interviews waaruit we wat informatie kunnen afleiden:

De werking is gebaseerd op “strato-elementen op basis van lichtimpulsen, die een warmtebron van 900 graden genereren. Hiermee kan water snel verwarmd worden”. Het nieuwe apparaat kan volgens de makers 40 tot 45 procent energie besparen in combinatie met zonnepanelen.

Zjuust….. Het begint duidelijk te worden dat hier niet veel kennis van natuurkunde aanwezig is want strato-elementen komen niet voor in het periodiek systeem der elementen. Om het lezen wat makkelijker te maken markeer ik passages als KIEREWIET als ik denk dat Reduxion geen flauw idee heeft waar ze over praten en LICHTPULSVERKOOP als het aannemelijk is dat de consument hier doelbewust om de tuin geleid wordt.

Dat lichtpulsen warmte kunnen opwekken is genoegzaam bekend uit de lasertechnologie. Maar waarom naar 900 graden gaan als je maar 70 nodig hebt, dat lijkt niet zo efficiënt. Bovendien weten we uit de lasertechnologie ook dat je niet meer energie krijgt door elektriciteit om te zetten in laserpulsen, je krijgt alleen heel geconcentreerde energie. (kierewiet)

Dan weten we uit de interviews dat de Ecoliner vergeleken wordt met een CV-ketel met een rendement van 60%. Wow! Dat zijn dan wel versleten VR-ketels geweest want een moderne CV-ketel haalt toch wel 80% en als hij modulerend werkt mag je zelfs kijken naar 100%. Dus het apparaat wordt vergeleken met een apparaat dat op de meeste plekken al niet meer hangt (heeft U er nog wel een? BEL MIJ! #WisselKetel(lichtpulsverkoop)

Vervolgens zou het apparaat 40-45% besparen in combinatie met zonnepanelen. Ja hallo zeg, als je een CV ophangt en vervolgens je huis verwarmt met een pelletkachel en gaat opscheppen over hoe weinig gas je gebruikt snap je niks van rekenen met energie. Ik werk met een heel uitgebreid JiJo-model (Joules in Joules uit) waarin ik alle ingaande energiestromen (elektra, gas, hout, zonnewarmte, lichaamswarmte) omreken naar Joules. Het maakt namelijk geen jota uit waar de joules vandaan komen als je een woning verwarmt. Dus om de opgewekte stroom ten goede te laten komen aan het rendement van de Ecoliner is oneerlijk. De zonnestroom had bijvoorbeeld ook infraroodpanelen kunnen voeden. Omdat de apparaten bij een bedrijf hangen en het vermoedelijk om aardig wat PV gaat is het goed mogelijk dat er een flink blik SDE-subsidies is gaan zitten in het “systeem”. (LICHTPULSVERKOOP). Overigens is een kantine in een fabriek met veel PV op het dak precies de situatie waarin je met COP1 verwarming prima uit de voeten zou kunnen.

Reduxion Ecoliner Blauwe Doos

Waarmee we bij de energiekenmerken van de Blauwe Doos komen. Zie het plaatje hierboven, afkomstig van een draaiende ketel. 229 Volt met 12.15 Ampere is volgens meneer Ohm ongeveer 2782 Watt aan opgenomen vermogen. Dit wordt omgezet in 1413 Watt power…. een rendement van 50% (?). Er zitten drie van die meters in een Blauwe Doos, dus ongeveer 10 kW opgenomen elektrisch vermogen. (kierewiet)

99,5% Efficiënt?
Volgens de website van Reduxion (link onderaan) draagt de Blauwe Doos heel efficiënt de opgewekte warmte over op het transportmedium. 99,5%. Bij elektrische boilers (dompelaar/waterkoker/Quooker/eCV) is dat ALTIJD 100%. Het verlies van 0,5% zit hem vermoedelijk in de lichtpulsen die aan het water toegevoegd worden maar niets doen. (kierewiet)

De Reduxion Ecoliner werkt op stroom en kan de opgebrachte warmte met een efficiëntie van 99,5% overbrengen naar bijvoorbeeld vloerverwarming

Patenten

Er zouden drie patenten zijn, dat heb ik gecheckt.

Er zijn er twee verlopen omdat de fees niet betaald zijn, de derde betreft een gewone tweetraps warmtepomp. Overigens kan je warmtepompen die water van 65 graden opwekken al gewoon in de winkel kopen, ik heb er boven eentje staan die mijn huis heerlijk warm houdt. (oneerlijk / LICHTPULSVERKOOP)

Alternatief 
Je kan voor €1200 een elektrische CV kopen bij een bedrijf dat volledig eerlijk en transparant is over zijn producten. Ze vreten stroom maar in uitzonderlijke situaties zou het een oplossing kunnen zijn. We noemen dit type apparaten in vaktaal een COP1 verwarmer, naar “coefficient of performance” een maat voor hoeveel warmte je krijgt voor elke kilowattuur stroom die je er in stopt. Warmtepompen zitten in de range factor 3-6 waardoor we er ook zo enthousiast over zijn : beetje energie in, veel warmte uit. Warmtepompen maken trouwens water van 25-30 graden als ze het efficiëntst werken, precies wat je nodig hebt voor vloerverwarming. Slim!

Hamvraag
De hamvraag die dus beantwoord moet worden : Waar komt de energie vandaan die in het verwarmingscircuit ingebracht wordt? Bij een eCV en stralingsapparaten (infraroodpanelen) komt die voor 100% uit de elektriciteitsfabriek, bij een warmtepomp voor 60-90% uit de buitenlucht of een grondbron, met hulp van elektra uit de elektriciteitsfabriek. Andere elektrische opties hebben we niet. Als een Ecoliner met “lichtpulsjes plus diverse technieken” meer warmte maakt dan er in gestopt wordt dan moeten we het eens hebben over de wetten van de thermodynamica en ik heb een verrassing : “They don’t take prisoners”.

Samenvatting
Reduxion vertelt op zijn best een oneerlijk verhaal over CV-ketels (namelijk hoe onzuinig ze zijn) en zijn Blauwe Doos, namelijk dat een groot deel van de “besparing” extern is, afkomstig van zonnepanelen. Op zijn slechts is Reduxion een echte lichtpulsverkoper die de Nederlandse energietransitie van de regen in de drup helpt. Want als iedereen eCV’s installeert (“voor maar €2500 van het gas af!”) dan kunnen we in elke wijk een kleine kerncentrale neerzetten om alle benodigde stroom op te wekken als de zon even niet schijnt terwijl de Blauwe Dozen staan te zoemen. De BD is ruim €1000 duurder dan een eCV. Klant mag natuurlijk kopen waar hij behoefte aan heeft, daar heb ik niets van te vinden.

Ik hou jullie op de hoogte van ontwikkelingen.

Zo, en nu weer aan het werk, klanten echt van het gas af helpen

Lars

PS1. de TU Eindhoven heeft me via de persvoorlichter laten weten dat bij hun GEEN onderzoek naar de Ecoliner bekend is.

PS2. Het meetrapport is binnen en alles wat ik hierboven schreef wordt er in bevestigd. Het is een eCV, COP1. We kunnen het officieel tot onzin verklaren. Als je COP1 wilt verwarmen, be my guest, maar koop dan voor €1000 minder een gewone elektrische CV. Of liever, doe maar niet. Betaal mij €1000 en ik maak een echt #vangaslos plan voor je.

PS3. Als Reduxion nu gewoon een technische specificatiepagina van zijn Ecoliner online zet dan verwijder ik dit blog definitief (beloofd is beloofd). Hierop verwacht ik minimaal:

  • opgenomen elektrisch vermogen
  • afgegeven thermisch vermogen
  • Energieverbruik vergeleken met : VR, HR en HR107 in kWh/jaar
  • Energieverbruik voor 4 persoons huishouden voor 340 x 4 = 1360 douchebeurten van 5 minuten met 9 liter per minuut

Lars

En tot slot….
Als je dit interessant vond, mag ik je dan iets vragen?

============================================================

Oorspronkelijke blog (met de term “oplichter” er in, dat had ik niet moeten doen, nogmaals sorry) op 15-02-2018 om 20:06 verwijderd op last van de advocaat van Reduxion

Sinds ik dit blog schreef heb ik  een meer algemeen artikel over elektrisch verwarmen geschreven. De Ecoliner wordt hierin kort behandeld.

Ooggetuige verslagen
Nummer 1

Van Eerste Hulp bij Opdracht naar EnergieHulp bij Ontwerpen

Plushuis klant Architect

Gisteren kregen we weer een nieuwbouwklant aan tafel met de vraag: “is de CV-ketel in het ontwerp van de architect nog te vervangen door een warmtepomp of is de woning daar helemaal niet geschikt voor?”. EHBO noemen wij dat: Eerste Hulp bij Opdracht tekenen. Want zo voelt het echt, verbanddoos op tafel en redden wat er te redden valt. De handtekening onder de bouwvergunning is immers net droog, de bakstenen zijn al besteld, en wij van Plushuis mogen proberen van het droompaleis zo’n “nul-op-de-meter woning” te maken.

“Zo heet dat toch, als je geen energierekening hebt?”
Mensen hebben geen idee wat er allemaal komt kijken bij een doordacht (energie-)ontwerp van een woning. Als we pas aan mogen schuiven als de bouwvergunningaanvraag al de deur uit is dan kunnen we meestal niet veel meer dan pleisters plakken.

Echte Hulp bij Ontwerpen
Als je ons diep in ons hart kijkt dan willen we eigenlijk al aanschuiven als de architect gaat schetsen met de klant. Dat klinkt alsof we op de stoel van de architect willen gaan zitten, maar dat willen en kunnen wij helemaal niet! Wat we wel heel goed kunnen is onze ideeën uitwisselen met onze klanten en hun architect over beschaduwing van raampartijen, zonwering, de beste keuze van het energiesysteem (warmtepomp, of niet…) en de slimste inbouwplaats daarvan, de ventilatiewijze en het goed inpassen van ventilatiekanalen en de wandopbouw om er maar een paar te noemen. Het voelt nu echt heel onaardig om aan de klant te moeten vragen of de overstekken bewust zo klein gekozen zijn terwijl de architect al lang weer uit beeld is. En of de bakstenen gevels een eis waren uit het bestemmingsplan of dat dit een eigen wens was.

Door een paar van dit soort vragen te stellen aan de klant aan tafel komen zij er (soms met een schok!) achter dat er over de energiezuinigheid, de duurzaamheid en het dagelijkse comfort van hun ontwerp nog veel te weinig is nagedacht.

De echte kosten van een nieuwbouwproject
Woningen worden veelal ontworpen en gefinancierd op basis van maar twee aspecten : De omvang van de hypotheek en kwaliteit op basis van de Laagste Prijs Garantie. Door op een andere manier te kijken naar “kosten” en die vermaledijde “Laagste Prijs Garantie” kunnen we de klant vaak hele goede diensten bewijzen.

Mensen kijken raar op als we ze vertellen dat we een bijna gratis extra hypotheek van €25.000 kunnen organiseren als het energieplan voorbij nul-op-de-meter gaat. Wij nemen onze klanten mee op een tijdreis van 5, 10 tot wel 30 jaar en kijken door die toekomstbril naar hun droomhuis. De kostprijs van de woning blijkt dan opeens maar een van de aspecten te worden en de meerinvesteringen in echte kwaliteit blijken opeens logisch, haalbaar en betaalbaar*.

Plushuis met meerwaarde 
Als Plushuis werken we er hard aan om het concept van de energieadviseur bekender in de markt te maken. Met bijvoorbeeld dit toonaangevende project hebben we onze meerwaarde voor onze klanten glashelder bewezen.

Plushuis hulp leidde tot grote sprong in comfort en duurzaamheid
Plushuis hulp leidde tot grote sprong in comfort en duurzaamheid

Ook in renovatieprojecten werken we nauw samen met de architect en de aannemer. De Plushuis adviseur treedt daarbij op als het coördinerend aanspreekpunt voor alle energie- en duurzaamheidszaken. Met onze uitgebreide rekentools in onze gereedschapskist berekenen wij de optimale opbouw van de thermische schil en de bijbehorende energie- en ventilatiesystemen.

Aanraders
Wij kennen in elke regio waar wij actief zijn architecten die duurzaam bouwen volledig in de vingers hebben. Wij overleggen regelmatig met hen over nieuwe ontwikkelingen en inzichten.

We raden hen van harte aan, en zij ons.

Met Plushuis van bouwbesluit naar Nul-op-de-Meter, en beter!

Plushuis-adviseur Midden-Nederland: Nicolaas van Everdingen06-43148464 
Plushuis-adviseur Zuid-Nederland: Lars Boelen06-23861080

 

DISCLAIMER *)
Plushuis is vooral GEEN financieel adviseur! We helpen/adviseren klanten om zelf zaken uit te zoeken waar ze eerder geen weet van hadden en dit te bespreken met hun financieel adviseur. Alle advies wordt uitsluitend gegeven van uit het idee een comfortabele en energiezuinige woning te realiseren.

Het platte dak van m’n aanbouw na-isoleren (2/2 : praktijk)

(dit is een vervolg op de theorie die ik gisteren behandelde)

Dag 1 : slopen

De biologische isolatiematten van de jongens van de Groene Bouwmaterialen  (van harte aanbevolen, perfecte service en goed advies) waren er op de afgesproken tijd.

Kamer afgeplakt (volgende keer ook de vloer afplakken, hoewel de schrobbeurt na afloop een perfect schone vloer achterliet, schoner dan hij ooit geweest is)

Hak

Stukjes hardboard en een doorkijkje naar de aftimmering buiten met wat plukje ingepropte steenwol boven het kozijn.

Dat schiet op

Zoooooo, nu even de raggels er uit en isolatie er in!

(Maar eerst even de tocht boven de stalen draagbalk weghalen). Please note midden onder : 1 van de miljoen muizenkeutels die van het plafond vielen tijdens het slopen.

en zorgen dat de isolatiematten straks mooi aansluiten

Dag 2 : isoleren

De eerste houtvezelplaat zit er in, “vol en zat” zij m’n metselleraar ooit 🙂

Kijk, dat gaat lekker! Oplegging van de stalen balk met doorkijk naar de spouw, notice de 12 jaar oude hulpspijker met touwtje die de aannemer gebruikte om de raggels op hoogte te stellen.

Zo, dat zit er in, wel stoffig die vezelplaten…

…  snel de kamer weer stofvrij maken met het piece de la resistance: De intelligente dampremmer die het koude dak DROOG gaat houden. Rondom aan de muren vastgeplakt (advies Groene Bouwmaterialen) en de naden met professionele tape.

Raggels terug.

Dag 3 : Gips er in 

“Klaar”. Met lief afgesproken dat we de boel strak gaan laten stuken, niet prutsen met vuller en structuurverf.

In plaats van een tochtige Rc “3” die het was is het nu een echte Rc7, tochtvrij.

Mission accomplished.

Het platte dak van m’n aanbouw na-isoleren (1/2 : theorie)

Plushuis.nu logo

Oplettende Twitteraars hebben de afgelopen weken vast mijn obsessie voor platte daken van aanbouwen ontdekt. Het is niet alleen door mijn nieuwe beroep dat ik er zo in geïnteresseerd ben: ik heb er zelf ook een. U kent ze wel, de 4 meter diepe pandbrede uitbouw/aanbouw waarvan er 100.000’den in Nederland zijn.

De mijne is in 2005 aan het huis uit 2002 gebouwd. Op de bouwtekening staat 8cm hardschuim als  isolatie. De opbouw van het dak (van binnen naar buiten):

  • Gips
  • Raggels (om de 40 cm)
  • 16 cm lucht
  • 20mm dakbeschot
  • Dampremmer (vermoed ik)
  • 80 mm Hardschuim – Rc 3
  • Zwart dakleer

Het probleem
Ik woon nu twee jaar in dit huis (zonder gas, op dag 1 weg laten halen) en ervaar twee “problemen” / woongenotbedervers:

– op zonnige zomerdag “straalt” het hele plafond midden op de dag, het plafond is dan 31 graden of meer. Hittestress is niet fijn in je eigen huis.

– in de winter is het plafond 18C terwijl het in de woonkamer 21C is en er in de hele uitbouw vloerverwarming ligt. Bij de gaten van de spotjes voel ik kou, als ik een spotje losdraai stroomt er ijskoude lucht uit.

– ik verwarm met een warmtepomp met een thermische capaciteit van 3,5 kW (dat is ongeveer 1/10e van het vermogen van uw CV)

– als het het koudst is moet de warmtepomp het hardst werken en haalt dan nog maar een COP van 2 (van 1 kW stroom maakt hij dan 2 kW warmte)

Mijn vermoeden is dat het dak veel te veel geventileerd wordt door slordige bouw en dat het isolatiepakket te weinig is om de warmte buiten te houden.

De oplossing

Ik ben maandenlang bezig geweest met het zoeken naar een oplossing. Navraag bij een bevriende architect en collega bouwadviseurs luidde : “gewoon goed doen, gips er af, goed isoleren, dampremmer plaatsen, gips er op”.

Tja…. ik ga toch niet een perfect strak plafond vernielen om een pak isolatie te plaatsen? Dat moet toch veel makkelijker kunnen?

Optie 1 : dak na-isoleren aan buitenkant

Dus ik ging bellen voor na-isolatie van het dak maar dat knaagde toch wel, want een dik pak isolatie op het dak zou niks veranderen aan de ijskoude lucht uit de gaten van de spotjes. Niet goed genoeg voor mij dus vond ik.

Optie 2 : EPS-parels inblazen

Dit leek me ideaal : bij miljoenen huizen worden de spouwen volgeblazen met piepschuimparels, waarom kan dat bij mij niet dacht ik? Uurtje parels blazen door de spotjesgaten en klaar! Helaas, ik heb wel 5 specialisten gebeld en iedereen weigerde offerte uit te brengen. Waarom? “U moet een dampremmer aan de warme kant van de isolatie hebben omdat u uw “warmdak” verandert in een “kouddak”. Om een lang verhaal kort te maken: door de sterk verbeterde isolatie van de parels wordt de binnenkant van het dak de koude kant van het dak en kan er woonvocht op condenseren en houtrot veroorzaken. Exit parels. Mijn kennissen hadden gelijk gehad.

Optie 3 : bio-vlokken

Al zoekende ontdekte ik de biologische isolatiematerialen : cellulosevlokken. “Vochtregulerend, zelfs onder platte daken”. Dit leek me echt ideaal. De vlokken kan je zelf inblazen. Maarrrrr, zo waarschuwde weer een andere collega, om het echt goed te doen moet de pakking zo stevig zijn dat je het risico loopt dat je gips van de raggels knapt….. exit bio-vlokken.

Ondertussen hadden we thuis besloten om de gordijnen te vervangen en dat zou een flinke reparatieklus van oude rails-gaten en spotjesgaten opleveren. Dus……

Terug naar af, eerste advies gewoon opvolgen en eigenlijk ook wel in lijn met mijn adviezen aan klanten : doe het goed of doe het niet,

Optie 0 en optie 4 : Comme il faut

Dus:

  • Gips er af
  • Raggels er af
  • houtvezelplaten van 14cm dik met een isolatiewaarde van 3,85 er in
  • Intello dampremmer en de boel luchtdicht maken.
  • Tochtgaten dichten
  • Raggels terug
  • Gips er weer op (dat zouden vermoedelijk nieuwe platen worden schatte ik terecht in)

Intermezzo : Natuurkunde / bouwfysica

Hoeveel warmte straalt mijn dak eigenlijk uit op een koude winterdag vroeg ik me af. Joost de Vree heeft daar al veel over geblogd en deze (zie link) behandelt de samenhang tussen het afgegeven vermogen van het dak in relatie tot de Rc-waarde van de isolatie. Als een constructie heel sterk geventileerd is dan mag je alleen de Rc waarde aan de warme kant van de constructie rekenen, maar daar zit bij mijn alleen gips. Nul dus?…. Ik moet dus mijn vakkennis inzetten en inschatten wat de resterende waarde is van het dak. Voor warmteisolatie schat ik de waarde in op Rc 1,5.

Joost leert ons : Q = (A * h * ΔT) / Rc  (dit is in kWh per tijdsduur, vandaar de 1000* hieronder)
In mijn woorden : verloren energie = oppervlak dak * tijdsduur * verschil binnen en buitentemp / Rc-waarde dak.

In mijn situatie:

T = 24 uur (dat rekent lekker makkelijk)

A = 3 * 5,60 = 16,8 m2

dT = 25 graden (woonkamer 20C, buiten -5C)
Warmteverlies bij -5C met Rc 1,5 (Platte dak was immers  “zwaar geventileerd”)

Q = 16,8 * 24 * 25 / ( 1000 * Rc)

Dus Q = 10.080 / 1500

Dus Q = 6,72 kWh per 24 uur = 280W continu

Voor 6,7 kWh per dag, met een COP van 2 is dat 3.35 kWh elektrisch

Warmteverlies bij -5C met Rc 6,85 (plus luchtdicht)

Q  = 16,8 * 24 * 25 / ( 1000 * 6,85 )

Dus 10.080 / 6850

Dus Q = 1,47 kWh in 24 uur = 60W continu

1,47 kWh / dag met COP 2 is 0,73 kWh elektrisch

Besparing is dus 2,5 kWh elektrisch per dag op de dagen dat we de minste duurzame energie beschikbaar hebben in Nederland. Dat is een toffe prestatie, probeer dat met Kerst maar eens met zonnepanelen op te wekken!

Dus het nieuwe dak spaart ruim 220W warmteverlies uit als het heel koud is. Da’s 7% van de capaciteit van de 3,5 kW van mijn warmtepomp. Mijn isolatie-excercitie geeft me ruim 7% reservecapaciteit als het koud is, en ik vermoed nog meer.

Hittegolf

Op een zonnige dag wordt het dak aan de buitenkant 60 graden ontdekte ik vandaag. Dit uitte zich in de woonkamer, waar ik kantoor houd, in een oncomfortabele warmtestraling van het plafond. Het werd 31 graden maar je voelde gewoon de warmte stralen. De warmtestroomformule maar eens omgekeerd gebruiken dan. Ik reken nu wel met Rc 3 omdat de zonnewarmte eerst door het hele isolatiepakket straalt en daarna het gips bereikt, tocht speelt geen rol.

Instraling bij 60C aan de buitenkant met Rc 3 (piekuur)

P = a * dT / 1000 * Rc =

P = 16,8 * 40 / ( 1000 * 3 )

Dus P = 672/3000

P oud (Rc 3) = 224 W

P nieuw (Rc 6,85) = 147 W

Verschil = 77W minder

Dat lijkt weinig maar vandaag was het 30C met intense zonnestraling en…. de gevreesde warmtestraling was weg! Ik moet nog even verder zoeken naar hoe dat met die stralingswarmte zit, ik vermoed dat het effect groter is dan het bovenstaande model laat zien.

Isolatie en thermische faseverschuiving

Naast isoleren heeft het isolatiepakket nog een belangrijke taak: het verzorgt voor een thermische faseverschuiving door het warmte accumulerend vermogen van het materiaal. Dit houdt in dat er een tijdsverschil zit tussen de maximale temperatuur aan de buitenzijde en de maximale temperatuur aan de binnenzijde. Met mijn Gutex Thermoflex platen heb ik een faseverschuiving van 8-12 uur waardoor de warmte pas doorstraalt lang nadat de zon alweer weg is. Eigenlijk wel lekker, als het ‘s avonds afkoelt komt de warmte pas vrij.

Tot zover de theorie, morgen wat ik aantrof en hoe de uitvoering ging.

Meer informatie over hoe wij onze klanten helpen met verduurzamen.

Een nieuw plat dak : Zwart of wit?

Als relatieve nieuwkomer in de bouwwereld na een carrière in de IT, waar je altijd voor het allernieuwste ging,  verbaas ik me dagelijks over hoe traditioneel de bouw is. Neem nou iets triviaals als de dakbedekking van een plat dak.

Traditioneel worden hier bitumenproducten voor gebruikt, vroeger vloeibaar pek waar grind in gestrooid werd en tegenwoordig bitumen op een rol dat op het dak “gebrand” wordt. Of nee, laat ik die aanhalingstekens maar gewoon weg laten: op het dak gebrand wordt. Helse stank en dampen en vlammen. Er vliegt nogal eens een dak in de fik tijdens het aanbrengen. Goed het levert een waterdicht dak op als het klaar is, maar daarna heb je jezelf een prachtig stuk huis kado gedaan dat maar liefst TWEE KEER PER JAAR onderhouden moet worden. Dakranden, hoeken, de ingewalste steenslag die slijt onder invloed van UV… de ellende houdt maar niet op. En na een jaar of 10 moet er eigenlijk wel weer een verse laag overheen…..

Dat klinkt een beetje als mijn eerste windows computer die je twee keer per dag moest booten (General Protection Fault, at your service!) waar elk half jaar een herinstallatie nodig was en regelmatig een nieuwe virusscanner en meer geheugen toevoegen het devies was om de boel draaiende te houden. Inmiddels heb ik een iPad en ik weet niet eens meer wanneer ik die voor het laatst herstart heb, het ding doet het altijd.

Terug naar het dak.

Ik ben momenteel bezig om een klant te helpen die nieuwbouwt en zich dus in 1000 dingen moet verdiepen en mij heeft ingehuurd om van EPC 0.4 naar energiepositief te komen. Hij heeft een plat dak met een randje laten ontwerpen zodat het hele dak vol kan zonder dat de panelen zichtbaar zijn.

Voor het optimaal gebruik maken van schaarse dakruimte gebruiken we panelen in een oost-west opstelling, het liefst op een wit dak zodat de reflectie de opbrengst nog verhoogt en de panelen koeler blijven, want hete panelen brengen minder op.

Een wit dak dus… even vragen wat de aannemer gaat doen… “Nee, sorry, het wordt bitumen”

Ik wil de klant graag richting energiepositief helpen dus maar eens kijken hoeveel duurder “wit” eigenlijk is. Ik maakte mijn borst nat en ging googelen:

  • product, levensduur, prijs per vierkante meter, eventuele voordelen
  • Bitumen – 25 jaar – €45 – drama
  • PVC – 25 jaar – €55 – lasbaar
  • EPDM – 40 jaar – €50 – flexibel
  • TPO – 40-50 jaar – €45 -flexibel & lasbaar – meest reflectief – zomerkoel 
  • Groendak – 60 jaar – €55 – biologisch ,  waterbergend
  • Derbipure – X jaar – duurder, maar volledig biologisch (meer info volgt)

Ja, u ziet het goed, het product met de meeste voordelen is het goedkoopst en heeft de langste levensduur! Waarom, vroeg ik me af, gebruiken dan niet alle dakdekkers van Nederland dit product want wie verkoopt er nou nog inferieure milieuvervuilende, 2x per jaar onderhoud nodig hebbende en na 10 jaar eigenlijk versleten, bitumen als je voor hetzelfde geld een levenslang waterdicht, flexibel en lasbaar product kan verkopen dat ook nog eens 4% meer zonne-energie oplevert én in de zomer koel blijft.

“Dat is nu eenmaal wat er altijd gebruikt wordt” ……. daar kon ik het mee doen!

Als ik m’n aluminium hoedje op zet zou ik haast gaan denken dat de Verenigde Bitumen Branders Nederland hun baantje kostte wat kost in stand willen houden door maar door te gaan met inferieur bitumen te blijven uitrollen.

Het is de allerhoogste tijd dat huizenbouwers in Nederland eigenwijze energieadviseurs in de hand gaan nemen die de klant helpen lastige vragen te stellen aan aannemers en helpen met de vuist op tafel te slaan en te roepen: “dan regel je maar een dakdekker die WEL TPO kan plakken”.

Ik heb gezegd!

ps.  Als klap op de vuurpijl kan je een TPO dak ook nog eens zo omtoveren naar een groendak (als het sterk genoeg is).

PPS. Een mooie discussie op Twitter n.a.v. dit blog waar nog paar aandachtspuntjes uit naar voren kwamen:

  • Platte daken zijn lastig, kies een aflopend dak als het kan
  • Vergeet de dampremmende laag niet, deze wordt vaak vergeten
  • Witte daken vervuilen op de duur waardoor reflectie terugloopt (iets wat ook weer bij TPO minder het geval is)

Dank @BrendanTexel, @Plushuis, @MichaelJLucas e.v.a.