PeakOil voor GroeiAdepten

Het moet maar weer eens, een PeakOil stukje.

Je hoort er niet meer zoveel over, dat PeakOil. Nadat de wereldolieproductie van “crude” piekte in 2005 hobbelden we met een allengs mankere financiële sector naar 2008 toe waarin duidelijk werd dat je een op Fossiele Energie gebouwde groeieconomie niet oneindig kon opblazen als die Fossiele Energie opraakt. Het hele financiële bouwwerk van Lehman donderde in elkaar door een verkeerde gok op olieprijzen. Ze gokten op prijzen veel lager dan de 140 dollar per vat die op de borden kwamen. Onze “onafhankelijke” centrale bankiers deden wat de TBTF-banken eisten : gratis geld om hun nepschulden, nepzekerheden en nepwinsten intact te laten. Al die triljoenen dollars werden omgezet in “investeringen” om de economie weer aan te jagen en gingen naar diepzee-olie, teerzandprojecten en oh ja, schaliegas.
En de wereldeconomie herstelt. Yup. Gelooft u het zelf? Inmiddels zijn er zoveel oorlogen in het midden oosten en Noord Afrika dat het ontluikende oliegebruik daar onklaar is gemaakt. Het westen heeft ook niet stilgezeten en heeft iets zuiniger auto’s op de weg gekregen. Niet omdat de de Golf zoveel zuiniger is geworden overigens, maar omdat we nog maar zo weinig kunnen lenen van de banken dat er niet meer dan een UP op het verlanglijstje komt.

En dan die olieprijs he? We weten uit gedegen “wetenschappelijke economisch” (altijd grappig die twee woorden naast elkaar) onderzoek dat olie duurder dan 30$ per vat de westerse exponentiële groei onmogelijk maak, iets wat nu al sinds 2008 aangetoond wordt. Maar onze VVD blijft optimistisch en laat DNB rapporteren dan in 2016 dan EINDELIJK de olieprijs gaat dalen en dat daardoor de economie FORS gaat groeien (1,5%, dat was vroeger reden voor kamervragen, zulke lage groei).

Ik ga jullie uit een droom helpen : ons landje heeft nog niet, nul, noppes, nada gedaan om haar economie te defossiliseren. Nou vooruit, we hebben Aldel failliet laten gaan, OK. Maar voor de rest is Shell nog steeds ons grootste bedrijf, is alleen Schiphol overgestapt op elektrische bussen, hebben we miljoenen en miljoenen uitgegeven aan plug-in hybrides die door de leaserijders doodleuk vol benzine geplempt worden en zo voort.

Nee, als, ik zeg ALS, de economie aan gaat trekken dan zal blijken dat de olie die al onze bestelbusjes en distributieketens nodig hebben opeens toch weer 125-150-175 dollar per vat gaat kosten: (hier de ontwikkeling van de opsporingkosten en productiegroei voor de drie grootste oliebedrijven ter wereld)
20140611-234139-85299056.jpg

Dan tellen we daarbij het tragische verlies van de laatste regio op aarde waar de olieproductie nog steeg (Mosul) en het Saoedische CBS dat berekende dat dat land rond 2023 alle olie die ze produceert zelf nodig zal hebben. Ik noem de exponentieel stijgende vraag uit Chindia express niet, daar mag René Leegte over filosoferen de volgende keer dat hij de preekstoel beklimt.

Er zijn nog wel een paar continenten die hun oliegebruik zullen zien kelderen overigens (Zuid-Azië, Zuid-Amerika , Afrika) maar voor de sociale gevolgen daarvan zullen we wel even een paar decennia de andere kant op moeten kijken, it aint gonna be pretty. Misschien stort het hard genoeg in om onze oliedorst nog een jaartje of 10 te lessen, who knows.

Dus NEE, ik geloof niks van onze “economen”. Ze leven in een wereld waar geld een productie middel is en geloven dus echt dat het wel goed gaat komen met onze oliedorst. Ik denk daar anders over.

Ben ik negatief over onze toekomst? nee hoor!
Defossiliseren kan je leren! En volgens mij wordt dat hartstikke leuk!

(Geïnspireerd door een posting van Simon Kalf op de PeakOil discussiegroep)

Een ongemakkelijke waarheid over windmolens?

U bent van mij gewend dat ik op de mooie en minder mooie kanten van duurzame energie in ga. “Wind op zee” is een stokpaardje van mij en ik schrok me dan ook een hoedje toen ik gisteren dit artikel onder ogen kreeg:

De-neodymium-industrie-in-Baotou-th

De dodelijke keerzijde van windenergie
Met daarin teksten als “(in China worden) de kostbare zeldzame grondstoffen gevonden” en “een meer dan 120 km² grote poel van borrelend giftig afval”

Wat is er aan de hand?
Duurzame auto’s en windmolens zitten volgens het artikel tjokvol supermagneten gemaakt van Neodymium. En Neodymium is een zogenaamde “zeldzame aarde” (rare earth in het engels). En de winning is volgens het artikel alleen mogelijk in Binnen-Mongolië, alwaar de hel op aarde is gecreëerd om alle treehuggers van de wereld aan hun portie Nyodimium-magneten te helpen die ze nodig hebben in hun Priussen en Windmolens. De winning is extreem vervuilend, er moeten afgedankte zuren en zware metalen (waaronder o.a. uranium) gedumpt worden en het mijnstof zorgt er voor een dodelijke leefomgeving waarin de levensverwachting dramatisch gedaald is.

Tot zover de samenvatting van dit verhaal op o.a. Fibronot.nl (hofleverancier van klimaat scepticisme en ander ongerief).

Een stapje naar achteren
Je schrikt je een ongeluk als je dat leest, want ja, ik ben van de Tesla en de Prius en windmolens en zo. Dus ik moet me dit wel aantrekken. Ik ga de wereld niet beter achterlaten voor mijn kinderen en ondertussen de Binnen-Mongolen laten creperen. En zoals zo vaak is dat ook helemaal niet nodig, als je even 2 keer adem hebt gehaald, een stapje naar achteren hebt gedaan en het grotere plaatje hebt bekeken.

Want wat zijn de feiten?
Het valt allemaal wel mee met die Neodymium magneten. De wereldproductie van dit metaal is ongeveer 7.000.000 kilo per jaar.

De bronnen spreken elkaar erg tegen trouwens, maar ik hou de laagste maar even aan:
7.000.000 kilo (elementen database)
21.000.000 kilo (metals about)
80.000.000 kilo (alle rare earth : beleggings site)

In een  Prius zit een magneet van 1 kilo, in een windmolen een van 250 kilo. Een magneet bestaat echter maar voor 11% uit Neodymium (de rest is ijzer en borium : Nd2Fe14B) . Dus als we wereldwijd elk jaar een miljoen Priussen bouwen en 10.000 windmolen dan is daar 11% x 3.500.000 =  385.000 kilo Neodymium voor nodig, 5,5% van de wereldproductie. De rest zit in gekleurd glas, harde schijfkoppen, MRI-scanners en kinderspeelgoed.

speelgoed

Dat stinkende meer van 120 vierkante kilometer dan? Dat meet 2,5 x 2,5 kilometer (gemeten met Google Earth). Dat is iets meer dan 6 vierkante kilometer, nog steeds erg groot voor een gifpoel, maar wel 20x zo klein als volgens de bangmakers. Dus die 120 vierkante kilometer gifmeer van hierboven is eigenlijk 6km2 x 5,5% = 330.000 vierkante meter groot als ze alleen magneetmetaal zouden winnen, een poel van 575×575 meter, groot genoeg om morgen actie op te ondernemen, maar geen zee!

En die arme Mongolen dan?
Tja, dat Neodymium blijkt helemaal niet zo zeldzaam als de naam doet vermoeden. En het kost maar 100 euro per kilo. En er is zat van. Alleen de Chinese overheid staat toe dat een stel maffiose mijnbouwdirecteuren alle niet bestaande milieuregels overtreden die China ooit bedacht heeft, en er dus mee weg komen om op de meest gore en primitieve en daarmee winstgevendste manier de metalen te winnen.

Om een idee te krijgen van hoe vies en gevaarlijk werk deze mensen doen moet je eens naar dit filmpje kijken en dan moet je  weten dat het poeder giftig is, en de stroom waarmee de magneten gemagnetiseerd worden absoluut dodelijk is (mooie schoentjes). Let ook op alle slecht sluitende machines, roestige pijpen en Neodymiumstof op de handen.

fabrieksarbeider

Als China milieueisen zou stellen dan is het probleem morgen opgelost (op het opruimen van de milieuramp na dan, maar daar heeft China genoeg voor verdiend om dat op te ruimen).

Ik kan me heel goed voorstellen dat er met het bekend worden van dit verhaal strenge Europese regels komen (Max Havelaar Neodymium) die ervoor zorgen dat, voor het tienvoudige waarschijnlijk, Nydymium op een nette manier gedolven wordt, want dat kan makkelijk. Samenvattend : de supergoedkope gore mijnen concurreren schoon Nyodimium uit de markt. Dat kan je de windmolenbouwers absoluut niet aanrekenen.

En als we geen 10.000-den maar miljoen molens gaan bouwen?
Die kunnen prima zonder Nyodimium volgens Siemens, alleen zijn generatoren op basis van supermagneten nu nog goedkoper:

“Generators currently offered use permanent magnets with neodymium and dysprosium elements,” added Stiesdal. “A variant design magnetized with a system not using rare-earth magnets will be available in case of shortage of these rare-earth elements.”

En Tesla?
Daar zit geen Neodymium in, want Tesla gebruikt inductiemotoren (van koper en aluminium).

Ps . bedankt @HugoTeerds en @Kanteldenker voor jullie bijdrages

PPS. De Volkskrant bericht vandaag ook dat het wel meevalt met die zeldzame aardse, alternatieven genoeg:
20131202-162104.jpg

PPS 19-04-2014 : Nog meer goed nieuws: Het Europese research project dat supermagneetloze automotoren ontwikkelt heeft zijn prototype gepresenteerd.
20140419-094750.jpg

(Oorspronkelijk gepubliceerd op mijn oude blog “Stormglas” op 19 november 2013)

Door Lars Boelen

Hoe kan dat nou? Gadgets uit China voor bijna niks?

Vraagt u zich dat ook wel eens af? Hoe dat nou kan, al die goedkope spullen uit China? Ik ben een gadgetman en bezondig me regelmatig aan het laten vullen van een geel envelopje ergens in een buitenwijk van Shanghai met allerlei leuke hebbedingetjes. Bij het afrekenen blijft de teller vaak ruim onder het tientje steken.

Een voorbeeld: een component kabel voor de Wii zodat de het beeld op de HDTV scherper wordt. In de electronica winkel, als het al verkrijgbaar is, rond de €25,–. Niet echt om “eventjes” voor de fun te doen. Bij Pricewatch krijg je al een betere prijs : €11,– maar daar komt nog €5,– verzendkosten bij : 16 euro, bijna €9,– goedkoper.

20140406-003244.jpg

Toch maar even op DealExtreme gekeken. Zelfde kabel. Inclusief verzendkosten : €4,47. I kid you not!

20140406-003324.jpg

Ik weet dat ik waarschijnlijk geen importheffingen en BTW betaal maar komen er echt 12 euro aan kosten bij op een kabeltje van ver onder de €4?
En hoe kan het dat een pakketje met de luchtpost vanuit Shanghai GRATIS verzonden wordt! terwijl het vanuit Lutjebroek naar Weert €5 moet kosten?
De Nederlandse postbode brengt mij mijn pakketje blijkbaar gratis thuis? Ik kan er met mijn pet niet bij.

En de Duurzaamheidsman in me roept : nu komt die envelop met de luchtpost terwijl het kabeltje in de electrowinkel met het containerschip kwam (vermoed ik). Da’s waar, maar aan de andere kant wordt wel het Europese distributienetwerk omzeild, dat spaart weer energie. En ik spaar een ritje naar de Mediamarkt uit, en ik kan van de uitgespaarde €20 3x biologische kip kopen. Keuzes,keuzes, keuzes…..

Tot ik er wel met mijn pet bij kan laat ik ze maar nog eens envelopje vullen, ik heb nog wat ethernetstekkertjes nodig, eens kijken welke kekke kleurtjes ze op voorraad hebben. (En dan weer lekker een week smachtend de brievenbus openen hopend op al die Chinese stickertjes)
>